تحلیل جرم بغی در سیره علوی و قانون مجازات اسلامی مصوب 1392

نوع مقاله: مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه حقوق دانشگاه بوعلی‌سینا

2 دانشجوی کارشناسی‌ارشد حقوق کیفری و جرم‌شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد قم

چکیده

قیام مسلحانه علیه امام معصوم(ع) و نواب عام و خاص ایشان و مقابله با نظام اسلامی بغی نامیده می‌شود. این پدیده مجرمانه علیرغم سابقه طولانی در حقوق کیفری اسلامی، به تازگی با تصویب قانون جدید مجازات اسلامی به سیاهه قوانین کیفری افزوده شده است. بنابراین مبانی شرعی این جرم‌انگاری را باید در قرآن و فقه اسلامی به‌خصوص سیره علوی در تفکر شیعی جست‌وجو نمود. از آنجا که در مدت حکومت امام علی(ع) گروه‌های باغی (ناکثین، قاسطین، مارقین) اقدام به قیام علیه حکومت ایشان کردند؛ بنابراین مهم‌ترین منبع استنباط احکام بغی را می‌توان سیره و روش امام(ع) دانست. قانون‌گذار ایران نیز با فهم درست از این مطلب و با تأسی از همین روش در قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 ماهیت بغی را یک جرم ضد امنیتی دانسته و برای آن مجازات حدی وضع نموده است. هر چند در تعیین میزان مجازات با سیره علوی به شرح ذیل هم‌سو نبوده در نتیجه کامل و همه جانبه نمی‌باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

analysis of Baqie in Ala vi view and the 1392 Iranian penal code

نویسندگان [English]

  • fereydoon jafari 1
  • masooud ghahremani 2
چکیده [English]

Armed revolt against Imam and his general or special representatives and fighting against Islamic state called Baqy. This conduct along with its antecedent in Islamic criminal law recently with the enactment of Iranian new penal code entered to the list of criminal conducts. So to understand the criminalization basis of that we should view the holy Quran and Islamic procedure especially in the Alavi procedure of Shiite. As in the short period of Imam Ali’s governing some rebellion groups (Nakesin, Ghasetin, Mareghin) raised against his government, the most important procedure could be find on Imam Ali attitude toward them. Iranian 2013 legislator recognized Baqy as a crime against security to follow this procedure and imposed Haad sanction to punish the perpetrator. Of course not exactly consistent with Alavi procedure as this article described. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Baqie
  • alavi view
  • Nahjol balaqe
  • armed movement
  • the punishment of Boqat