طراحی مدل غلبه بر حصار شیشه‌ای مدیریت از دیدگاه امام علی(ع) با استفاده از تحلیل مضمون نهج‌البلاغه و کتاب غررالحکم و دررالکلم

نوع مقاله: مقاله علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه مدیریت بازرگانی، دانشگاه پیام‌نور، تهران، ایران

2 دانشجوی دکترا گروه مدیریت بازرگانی، مرکز تحصیلات تکمیلی دانشگاه پیام‌نور، تهران، ایران

3 دانشیار گروه مدیریت بازرگانی، دانشگاه پیام‌نور، تهران، ایران

10.22084/nahj.2019.17303.2120

چکیده

بسیاری از مدیران جوان و کم‌تجربه و همچنین برخی از مدیران باتجربه، اندکی پس از انتصاب و یا انتخاب در پست و مسئولیتی جدید در مدتی کوتاه با تشکیل دایره­ای از اطرافیان مورد وثوق و اطمینان و غالباً چاپلوس خود را محصور به حصاری اطلاعاتی می­کنند که تحت عنوان حصار شیشه­ای مدیریت از آن یاد شده است؛ این حصاری است که مدیران را از دست­یابی به داده­ها و اطلاعات مناسب و لازم برای استفاده در تصمیم­گیری­های سازمانی باز داشته و تصمیمات آنان را منحصراً تحت تأثـیر این دایرۀ محدود و بسته از اطرافیان چـاپلوس در می­آورد تا جایی که مدیر پس از مدتی چشم بر روی واقعیات درونی و بیرونی سازمان بسته و هرگونه داده و یا اطلاعات متناقض با خواسته­ها و القائات اعضای این حصار اطلاعاتی را خواسته و یا ناخواسته پالایش کرده و از نظر دور می­دارد و چه بسا دلسوزان و متخصصانی را که سعی در انتقال داده­های صحیح به وی دارند مورد بازخواست و حتی تنبیه قرار می­دهد. این پژوهش با تحلیل مضمون گفتمان امیرالمومنین علی(ع) مدلی را ارائه می­دهد که با ایجاد زیرساخت‌های مناسب فرهنگی و اطلاعاتی در سازمان و ارائۀ مشخصه­های شخصیتی، رفتاری و حرفه­ای موردنیاز مدیران از ایجاد چنین حصاری پیرامون مدیران سازمان جلوگیری کرده و بستری مناسب را برای اتخاذ تصمیمات روزمرۀ مدیریتی در تمامی سطوح سازمان فراهم می­آورد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Designing a Model to Overcome the Management Glass Fence Based On Imam Ali (a.s) Perspectives Using Qualitative Thematic Analysis over Nahj-al-Balagheh and Gherar-al-Hekam

نویسندگان [English]

  • Ali Ghorbani 1
  • Bahman Ashraf Semnani 2
  • Mirzahasan Hoseini 3
1 Assistant Professor, Faculty of Business Management, Payam Noor University, Tehran, Iran
2 PhD. Student, Faculty of Business Management, Payam Noor University, Tehran, Iran
3 Associate Professor, Faculty of Business Management, Payam Noor University, Tehran, Iran
چکیده [English]

Most of the junior and inexperienced managers as well as some experienced ones, just in a short time after their appointment or selection in a new position or responsibility, would start to surround themselves by a closed circle of elected loyal and trusted group of people, mostly flattering and obsequious, that cause them to be enclosed in an information fence recently known as Management Glassy Fence. This is a barrier that debars managers to access the appropriate data and information required for their organizational decision making and makes their decisions exclusively affected by this limited and closed circle of flattering and obsequious trusted people; insofar as the manager closes his eyes to the organizational internal and external realities and filters and keeps away any information conflicting the requirements and suggestions by the members of this information fence and perhaps the manager would punish or interpellate the compassionate or expert bodies who try to transfer him the right data. This research, employing a qualitative content analyze on Imam Ali’s (a.s) conversations and statements, offers a framework and model with developing appropriate cultural and informational infrastructures in organization and presents personal, behavioral and professional characteristics required for the managers to avoid such glassy fence in organization and provides an appropriate foundation for daily management decision makings in all organizational levels.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Imam Ali (a.s)
  • Conceptual Model of Decision Making
  • Management Glassy Fence
  • Nahj-al-Balagheh
  • Management Information System
-       اسکندری، مجتبی و باقری، حجت­الله. (1390). «به‌کارگیری سیستم‌های اطلاعاتی مدیریت در تصمیم­گیری کاربران». فصلنامۀ پاسداری فرهنگی. سال اول، شمارۀ 4، 1-27.

-       الوانی، سید مهدی و خسـروی، محبوبه. (1384). «نقش سیسـتم‌های اطـلاعاتی مـدیریت (MIS) در تصمـیم­گیری». فصلنامۀ مطالعات مدیریت. دورۀ دوازدهم. شمارۀ 47، 81-98.

-       براون، ویرجینیا و کلارک، ویکتوریا. (2006). «استفاده از تحلیل مضمون در روانشناسی». تحقیقات کیفی در روانشناسی. دورۀ سوم. شمارۀ 2، 77-101.

-       بویتزیس، ریچارد. (1998). تبدیل اطلاعات کیفی: تحلیل مضمون و توسعۀ کدها. لندن: سِیج.

-       حاجی محمدعلیها، رضا. (1386). «بررسی اثربخشی سیستم اطلاعاتی مدیریت (MIS)». دوماهنامۀ مدیریت. شمارۀ 121-122، 38-44.

-       خسروآبادی، حمیدرضا و رضایی منش، بهروز. (1394). «طراحی الگوی تصمیم‌گیری اخلاقی مدیران مبتنی بر آموزه‌های نهج‌البلاغه». فصلنامۀ پژوهشنامۀ نهج‌البلاغه. دورۀ سوم. شمارۀ 11، 67- 94.

-       خلعتبری، حسام­الدین و صدارت، فریبا. (1393). «ویژگی‌های شخصیتی مدیر از منظر قرآن و نهج‌البلاغه». سراج منیر.دورۀ پنجم. شمارۀ 16، 87-108.

-       دانایی­فرد، حسن و مؤمنی، نونا. (1387). «تئوری رهبری اثربخش از دیدگاه امام علی(ع)، استراتژی تئوری داده بنیاد متنی». فصلنامۀ علمی-پژوهشی مطالعات انقلاب اسلامی. سال چهارم. شماره 14، 75-110.

-       دشتی، محمد. (1383). ترجمه نهج‌البلاغه. قم: موسسه فرهنگی تحقیقاتی امیرالمومنین(ع).

-       رضائیان، علی. (1393). مبانی سازمان و مدیریت. چاپ هفدهم. تهران: سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت).

-       سید جوادین، سیدرضا. (1395). مبانی سازمان و مدیریت. چاپ نهم. تهران: نگاه دانش.

-       صحرایی، قاسم و میرزایی مقدم، مریم. (1390). «بی­اعتمادی در دستگاه مسعود غزنوی و دلایل آن در تاریخ بیهقی». مجلۀ پژوهش‌های تاریخی.دورۀ چهل و هفتم. شمارۀ 3، 113-130.

-       علائی، سوسن. (1395). «مطالعة تطبیقی اصول مدیریت اسلامی با بررسی سیره امام علی». پژوهشنامۀ علوی. دورۀ هفتم. شمارۀ 2، 73-102.

-       فرقانی، مهدی و خبوشانی، اعظم. (1391). «مدیریت استراتژیک منابع انسانی با بهره­گیری از سیستم اطلاعات مدیریت برای دستیابی به چابکی سازمان». فصلنامۀ تأمین اجتماعی. شمارۀ 36-37، 157- 176.

-       قربانی، علی. (26 شهریور 1397). «حصار شیشه­ای مدیریت»،

-       http://modamnet.com/product/ای مدیریت  حصار شیشه­

-       کاظمی اطهر، ذبیح­الله. (1388). «جاسوسی و خفیه نگاری در تاریخ بیهقی». رشد آموزش زبان و ادب فارسی. دورۀ بیست و سوم. شمارۀ 1، 7-10.

-       محمودیان، حمید؛ ساجدی، علی­محمد و فقیهی، طاهره­بیگم. (1394). «نظارت و کنترل از دیدگاه مدیریتی امام علی». فصلنامۀ علمی-پژوهشی رهیافتی نو در مدیریت آموزشی. دورۀ ششم. شمارۀ 1، 191-211.

-       مقیمی، سید محمد. (1393). مبانی سازمان و مدیریت. چاپ دوم. تهران: راه دان.