Quarterly Journal of Nahj al-Balagha Research

Quarterly Journal of Nahj al-Balagha Research

Contextual and Discourse Analysis of Social Deviance: A Study of Sermon 233 in Nahj al-Balagha

Document Type : Research Article

Author
Ahmad Gharaee Sultan Abadi
Associate Professor, Department of Quran and Hadith Sciences, Faculty of Humanities, Vali-e-Asr University, Rafsanjan, Iran
10.22084/nahj.2026.31896.3245
Abstract
Using the theoretical framework of discourse analysis and relying on situational context analysis, the present study explores Sermon 233 of Nahj al-Balagha to elucidate the relationship between its linguistic, ethical, and social signifiers (signifiers) and the cultural and political conditions during the caliphate of Imam Ali (AS). The main hypothesis of this research is that the lexical structure and key concepts of this sermon are not merely general, timeless ethical propositions, but rather a systematic reflection of the intellectual configurations and social deviances of the era in which it was delivered. In this study, by extracting the linguistic signifiers of the sermon and cross-referencing their semantic meanings with lexicographical sources and commentaries of Nahj al-Balagha, and subsequently conducting a comparative rereading with Sermon 108, it is demonstrated that both texts bear witness to the reproduction of the macro-discourse of warning against collective deviance in Nahj al-Balagha. The research findings indicate that the linguistic signs in Sermon 233—such as the scarcity of truth-speakers, the prevalence of hypocrisy, compromise (flattery), and laxity in defending justice—are a practical-discursive response to the crisis of silence and the infiltration of deviant factions, particularly the Umayyad sedition (Fitna) in Kufan society. This closely aligns with the conditions described by the Imam (AS) in his sermons reproaching the Kufans and warning against the Umayyad sedition, specifically in Sermon 108.
Keywords
Imam Ali (AS)
Nahj al-Balagha
Sermon 233
Discourse Analysis
Social Deviance
Subjects
-         ابن‌ابی‌الحدید، عزالدین (1337ش). شرح نهج‌البلاغه، قم: کتابخانه عمومی آیت‌الله مرعشی نجفی.
-         ابن‌فارس، احمد بن زکریا (1399ق). معجم مقاییس اللغة، بیروت: دارالفکر.
-         ابن‌میثم، کمال‌الدین میثم بن علی (1420). شرح نهج‌البلاغه، بیروت: دارالثقلین.
-         ابن‌منظور، محمد بن مکرم(1414). لسان العرب، بیروت: دار صادر.
-         امین ناجی، محمد مهدی و جعفری، سید محمد مهدی و ربانی­خواه، احمد (1397). شاخصه­های زبان عرفی نهج‌البلاغه، مجله علوم حدیث، سال بیست و وسم، شماره دوم، 166-197.
-         حسینی خطیب، سید عبدالزهراء (1367ق). مصادر نهج‌البلاغه و أسانیده، بیروت: دارالزهراء.
-         زمخشری، محمود بن عمر (1412). ربیع الابرار و نصوص الاخبار، بیروت: دار الاعلمی للمطبوعات.
-         سید رضی، محمد بن حسین (1434ق). نهج‌البلاغه، قم : مؤسسة النشر الإسلامی.
-         شوشتری، محمد تقی(1418ق). بهج‌الصباغة فی شرح نهج‌البلاغة، تهران: نشر امیر کبیر.
-         شیروانی، علی (1390ش). ترجمه نهج‌البلاغه، قم: دفتر نشر معارف.
-         صبحی صالح (1425). نهج‌البلاغه، بیروت: دارالکتب اللبنانی، القاهرة: دار الکتاب المصری.
-         --------- (1374ش). نهج‌البلاغه، بیروت: دارالکتب الإسلامی.
-         عبده، محمد (بی­تا). شرح نهج البلاغه، قاهره : مطبعة الاستقامة.
-         فرکلاف، نورمن (۱۳۷۹). تحلیل گفتمان انتقادی، ترجمه: فاطمه شایسته پیران و دیگران، تهران: مرکز مطالعات و تحقیقات رسانه‌ها.
-         قرائی سلطان­آبادی، احمد (1397). بازشناسی سطوح گفتمانی­در نهج‌البلاغه، پژوهشنامه نهج‌البلاغه، سال6، ش 21، 1-19.
-         مغنیه، محمد جواد(1358)، فی ظلال نهج‌البلاغه، بیروت: دار العلم للملایین.
-         مکارم شیرازی، ناصر (1386ش)، پیام امام، تهران: دار الکتب الإسلامیة.
-         نواب لاهیجی، محمدباقر (بی­تا) شرح نهج البلاغه، تهران: اخوان کتابچی.
-         هاشمی خوئی، میرزا حبیب الله(1400ق)، منهاج البراعة فی شرح نهج البلاغة، تحقیق : ابراهیم میانجی، تهران: مکتبة الإسلامیة.
-       Fairclough, Norman (1992). Discourse and Social Change, Cambridge: Polity Press.
-       Fairclough, Norman (1995). Critical Discourse Analysis: The Critical Study of Language, London: Longman.
-       Fairclough, Norman (2010). Critical Discourse Analysis: The Critical Study of Language (2nd ed.), London: Routledge.